Leislag bitumen herkent u aan de ruwe, korrelige bovenkant. Wie over een plat dak loopt, voelt die korrels onder de schoenen. Ze lijken een afwerking voor het uiterlijk, maar ze hebben een belangrijke taak.
Hieronder leest u wat leislag is, waarom de toplaag korrels heeft en wat het betekent als die korrels verdwijnen.
Wat is leislag bitumen?
Een bitumen dak bestaat meestal uit twee lagen. De onderlaag ligt direct op de isolatie of het dakbeschot. De toplaag ligt daar bovenop en is aan de bovenkant bestrooid met korrels. Die korrels heten leislag.
Oorspronkelijk waren het korrels van leisteen, vandaar de naam. Tegenwoordig worden ook andere gesteenten gebruikt, vaak met een kleurlaag. De korrels zijn in de fabriek in het bitumen gedrukt en zitten er stevig in.
Het verschil met een onderlaag ziet u meteen. Een onderlaag is glad en heeft vaak een laagje fijn zand of een folie. Die is niet gemaakt om in de zon te liggen. Alleen de toplaag krijgt de beschermende korrels.
De baan zelf is gemaakt van bitumen met een kunststof toevoeging, zoals SBS of APP. Daardoor blijft het materiaal soepel bij kou en wordt het minder snel zacht bij warmte. Meer over de opbouw in lagen leest u in het artikel over tweelaags bitumen en de dikte van de lagen.

Waarom heeft de toplaag van bitumen korrels?
Bescherming tegen de zon
Bitumen is gevoelig voor uv-straling. Zonder bescherming droogt het uit, wordt het hard en ontstaan er haarscheurtjes. De leislag houdt het zonlicht tegen voordat het bij het bitumen komt. Dat is de belangrijkste reden voor de korrels.
Minder warmte
Een kale zwarte baan wordt in de zomer erg heet. De korrels, en zeker lichte korrels, kaatsen een deel van de warmte terug. Daardoor wordt de dakbedekking minder zwaar belast door grote temperatuurverschillen.
Steviger om op te lopen
De korrels vormen een harde laag bovenop het bitumen. Wie over het dak loopt, drukt minder snel iets in de baan. Een steentje onder een schoen beschadigt de korrels eerder dan het bitumen eronder.
Brandgedrag en uiterlijk
De minerale toplaag helpt ook tegen vliegvuur, zoals een vonk die op het dak valt. En de korrels bepalen de kleur: grijs, zwart, groen of rood. Wie het dak wil laten opvallen of juist niet, kiest de kleur via de leislag.
Welke kleuren leislag zijn er?
| Kleur | Wat u moet weten |
|---|---|
| Grijs of antraciet | Meest gebruikt, valt weinig op en toont vuil minder |
| Zwart | Strak, maar warmt in de zomer het meest op |
| Groen of rood | Wordt gekozen als het dak zichtbaar is vanuit huis of de straat |
| Wit of zeer licht | Kaatst veel zonlicht terug en houdt de ruimte eronder koeler |
Een lichte toplaag heeft in de zomer merkbaar effect op de temperatuur onder het dak. Meer daarover leest u in het artikel over een plat dak wit maken.

Wat betekenen kale plekken zonder korrels?
Na veel jaren laten korrels langzaam los. Regen spoelt ze naar de afvoer, en wie het dak schoonmaakt vindt ze in het bladrooster. Een beetje verlies is normaal. Grote kale plekken zijn een signaal.
Op een kale plek ligt het bitumen direct in de zon. Het veroudert daar sneller dan de rest van het dak. U ziet dan eerst fijne haarscheurtjes, en daarna grotere scheuren waar water in kan komen.
Oorzaken van snel verlies van korrels zijn onder meer:
- schoonmaken met een hogedrukreiniger of een harde borstel;
- veel lopen over dezelfde route;
- water dat lang op dezelfde plek blijft staan;
- gewoon de leeftijd van de dakbedekking.
Hoe houdt u de leislag in goede staat?
Met een paar eenvoudige gewoonten blijven de korrels langer zitten. De meeste schade aan leislag ontstaat namelijk niet door het weer, maar door hoe het dak wordt gebruikt en schoongemaakt.
- Zacht schoonmaken. Gebruik een zachte bezem en een tuinslang. Laat de hogedrukreiniger staan, want die spuit de korrels eruit.
- Afvoeren vrijhouden. Staand water en slib op dezelfde plek maken de korrels los.
- Weinig lopen. Leg een looppad op de route naar een installatie of een dakraam.
- Geen zware spullen slepen. Til een ladder of emmer, schuif er niet mee.
- Niet op warme dagen. Bij hitte wordt bitumen zacht en drukken korrels makkelijker weg.
Na een reparatie ziet u soms een plek met nieuwe, iets andere korrels. Dat is normaal. De kleur trekt na een paar jaar meestal bij.

Hoe lang gaat een toplaag met leislag mee?
Een goed gelegd tweelaags bitumen dak met leislag gaat doorgaans vele jaren mee. Hoe lang precies, hangt af van de kwaliteit van de baan, het afschot, de ligging in de zon en het onderhoud. Een dak dat schoon is en goed afwatert, veroudert langzamer.
Ziet u veel kale plekken en scheurtjes, dan is de toplaag aan het eind van zijn leven. Soms kan er een nieuwe toplaag over de bestaande lagen heen. Dat kan alleen als de onderlaag nog goed is en het dak niet te veel lagen krijgt. Twijfelt u tussen dakleer en een moderne bitumen baan, lees dan het artikel over dakleer of bitumen.
Wanneer schakelt u een dakdekker in?
Laat een dakdekker kijken als u grote kale plekken ziet, haarscheurtjes in het bitumen of veel korrels in de afvoer. Hoe eerder u dat laat bekijken, hoe groter de kans dat een nieuwe toplaag nog genoeg is.
Wij beoordelen de staat van de onderlaag en de toplaag en adviseren of herstel, een nieuwe toplaag of vervanging nodig is. Vaak kan dat al op basis van foto’s. U krijgt een vaste prijs vooraf, per onderdeel op papier. Meer over ons werk leest u op de pagina over platte daken.
Veelgestelde vragen
Waarom zitten er korrels op bitumen dakbedekking?
De korrels van leislag beschermen het bitumen tegen uv-straling en warmte. Ze maken de baan ook steviger om op te lopen en bepalen de kleur.
Is het erg als er korrels in de dakgoot of afvoer liggen?
Een beetje verlies is normaal. Veel korrels en grote kale plekken betekenen dat de toplaag slijt en het bitumen sneller veroudert.
Kan er een nieuwe toplaag over oud bitumen?
Soms wel, als de onderlaag nog goed hecht en droog is. Een dakdekker kijkt eerst naar de opbouw en het aantal lagen.
Welke kleur leislag is het beste?
Grijs is het meest gebruikt. Een lichte kleur houdt de ruimte eronder koeler, zwart warmt het meest op.





