Hoort u ’s nachts gestommel boven de slaapkamer? Dan kan het een marter onder dakpannen zijn. In Nederland gaat het bijna altijd om de steenmarter. Die kruipt via kleine openingen onder de pannen en maakt daar een slaap- of nestplek. Hieronder leest u hoe u dat herkent, wat de schade is en wat u mag doen.
Hoe herkent u een marter onder dakpannen?
Een steenmarter is vooral ’s nachts actief. De tekenen ziet u dus vaak pas na een tijdje. Let op deze signalen:
- Gestommel, gekrabbel of gepiep op zolder, vooral ’s avonds en ’s nachts.
- Een sterke, muffe geur op zolder.
- Uitwerpselen of prooiresten, zoals veren en eierschalen, op de zoldervloer of in de goot.
- Plukken isolatiemateriaal die naar beneden hangen of in de goot liggen.
- Pootafdrukken op een stoffige plank of een auto onder het dak.
Twijfelt u tussen een marter en een vogel? Vogels hoort u vooral overdag. Een marter hoort u vooral na zonsondergang.
Kijk ook buiten naar de dakvoet en de goot. Liggen daar plukjes isolatie of stukjes folie? Dan is er vaak een opening onder de eerste rij pannen. Maak er een foto van, want dat helpt bij de beoordeling van de schade.
Welke schade maakt een marter onder de dakpannen?
De schade zit vooral onder de pannen, op plekken die u niet direct ziet. Een marter loopt, krabt en trekt materiaal los om een nest te maken.
| Onderdeel | Wat er gebeurt |
|---|---|
| Dakisolatie | Platgelopen, losgetrokken of vervuild, waardoor de isolatiewaarde daalt |
| Onderdakfolie | Scheuren, waardoor stuifsneeuw en regen de zolder in kunnen |
| Dampremmende laag | Gaten, waardoor vocht in de isolatie komt |
| Kabels | Aangevreten, met kans op storing |
| Zolder | Geur en vervuiling door uitwerpselen en prooiresten |
Vervuilde isolatie moet vaak worden vervangen. Welke materialen er zijn en hoe die zich houden, leest u in het artikel over isolatiemateriaal voor het dak.
Wat mag u doen tegen een steenmarter?
De steenmarter is een beschermde diersoort. Sinds 1 januari 2024 staat die bescherming in de Omgevingswet. U mag het dier niet vangen, doden of opzettelijk verontrusten. Ook de vaste verblijfplaats mag u niet vernielen of verstoren.
Sommige provincies hebben een vrijstelling voor bepaalde situaties. Die regels verschillen per provincie. Check dus bij uw provincie wat daar geldt voordat u iets onderneemt.
Wat wel mag, is het huis zo aanpassen dat de marter niet meer binnen kan. De volgorde is daarbij belangrijk:
- Laat het dier eerst vertrekken. Een ongediertebestrijder kan met geluid of geur helpen. Maak nooit alle gaten dicht terwijl de marter binnen zit.
- Let op jongen. In het voorjaar kan er een nest met jongen liggen. Dan wacht u tot ze vertrokken zijn.
- Controleer of de marter weg is. Een laag meel of zand bij de opening laat sporen zien.
- Sluit alle toegangen af. Pas dan maakt de dakdekker het dak dicht.
Hoe maakt u het dak marterdicht?
Een steenmarter kan door een opening van een paar centimeter. Hij klimt via regenpijpen, klimop en bomen naar de dakrand. De meest gebruikte routes zijn de dakvoet, de kilgoot, de nok en de aansluitingen rond dakramen en dakkapellen.
- Dakvoet: een metalen of kunststof vogelschroot of marterwering onder de eerste rij pannen.
- Kilgoot: de openingen tussen pan en kil dichtzetten met passende profielen.
- Nok: nokvorsten goed vastzetten en de ruimte eronder afsluiten met een nokafdichting.
- Dakramen en dakkapellen: de gootstukken en aansluitingen nalopen en dichtmaken.
Het werkt alleen als alle openingen dicht zijn. Eén vergeten hoek is genoeg om het dier terug te laten komen. Meer over de afsluiting aan de dakvoet leest u in het artikel over vogelschroot onder de dakpannen.
Zitten er ook vleermuizen of vogels onder de pannen? Die zijn eveneens beschermd. Wat dat betekent voor dakwerk, leest u in het artikel over vleermuizen en de regels bij dakrenovatie.
Hoe voorkomt u dat een marter terugkomt?
Een steenmarter is honkvast. Is een plek eenmaal in gebruik, dan probeert het dier het vaak opnieuw. De geur blijft ook hangen, wat andere marters kan aantrekken.
Deze maatregelen helpen om herhaling te voorkomen:
- Snoei takken die tot aan de dakrand reiken. Een marter springt makkelijk van een boom op het dak.
- Haal klimop weg bij de dakgoot of zet er een glad schild tussen.
- Plaats een marterkraag rond regenpijpen. Die maakt klimmen lastig.
- Controleer de afsluitingen elk jaar, bijvoorbeeld bij het schoonmaken van de goot.
- Verwijder vervuilde isolatie en maak de zolder schoon, zodat de geur verdwijnt.
Houd er rekening mee dat de hele aanpak weken kan duren. Eerst moet het dier weg, daarna volgt het dichtmaken en het herstel. Wie direct na de eerste signalen begint, beperkt de schade aan isolatie en folie.
Wordt het dak binnen afzienbare tijd toch vernieuwd? Dan is dat een goed moment om alles in één keer marterdicht te maken. Met nieuwe folie, panlatten en vogelschroot is de dakvoet dan in één keer dicht.
Wanneer schakelt u een dakdekker in?
Schakel een dakdekker in als de marter vertrokken is en de openingen dicht moeten. Ook als u schade aan de folie of de isolatie vermoedt, is een inspectie nuttig. Van binnen ziet u vaak maar een deel van de schade.
Wij zetten de dakvoet, kilgoten en nok dicht en herstellen de folie en de isolatie. Meer over ons werk aan pannendaken leest u op de dienstpagina.
U krijgt vooraf een vaste prijs per onderdeel op papier. Vaak kan dat al op basis van foto’s. Op werkdagen bellen we binnen 4 uur terug, en meerwerk doen we alleen na uw akkoord.
Veelgestelde vragen
Mag ik een steenmarter onder mijn dak zelf vangen?
Nee. De steenmarter is beschermd onder de Omgevingswet. U mag het dier niet vangen, doden of de verblijfplaats verstoren. Check bij uw provincie of er een vrijstelling geldt.
Hoe krijg ik een marter onder de dakpannen weg?
Laat het dier eerst vertrekken, bijvoorbeeld met hulp van een ongediertebestrijder. Maak daarna alle openingen in het dak dicht, pas als zeker is dat de marter weg is.
Via welke openingen komt een marter onder de pannen?
Meestal via de dakvoet bij de goot, de kilgoot, de nok of de aansluitingen rond dakramen en dakkapellen. Een opening van een paar centimeter is al genoeg.
Moet de isolatie vervangen na een marter?
Vaak wel, als de isolatie is platgelopen of vervuild met uitwerpselen. Kapotte folie of een dampremmende laag moet ook worden hersteld.
